ŠAH
Pouzdano se ne zna od kada se igra šah u Kruševcu, ali prema nekim usmenim zabeleškama, igranje šaha u Kruševcu datira još pre od 1930. godine.
Pouzdano se zna da je u Kruševcu 1931. godine igrana simultana šah utakmica u kafani „Pariz“ između Ozrena Nedeljković, šahovskog majstora i dvadeset odabranih šahista Kruševca.
Posle oslobađanja Kruševca, šah postaje omiljena zabava ljudi srednjih godina i to uglavnom onih koji nisu voleli da posećuju kafane, već su u šahu provodili slobodno vreme. To su uglavnom oni šahisti entuzijasti koji su i pre rata aktivno upražnjavali igranje šaha.
U prvim danima po oslobođenju šah se igra po privatnim kućama, a kasnije po kancelarijama mesnih organizacija od kojih je svaka imala svoju prostoriju za sastanke i po neku garnituru šaha. U početku se održavalo takmičenje sindikalnih organizacija i nije postojalo zvanično društvo. Godine 1946.
osniva se Sportsko društvo „Napredak“, a u sastavu se nalazi i šahovska sekcija koja je osnovana 26.11.1946. Na čelu šahovske sekcije nalazi se: Đorđe
Đokić, Petar Đorđević, Petar Džadžić i Vukosav Davidović. Godine 1946.
ekipa šahista postaje finalista ekipnog prvenstva Srbije. Sledeće godine, u finalu, šahisti „Napretka“ se bore sa Čačanima. U ovom periodu šah sekcija niže pobede nad ekipama Niša, Smedereva i Leskovca.
Najveći uspeh šahista je zabeležen 1948. godine kada je sa ekipom prvakom države SFRJ „Crvenom Zvezdom“ iz Beograda igrano nerešeno 4:4. Godine
1950. uslovi za rad su poboljšani i klub organizuje veliki nagradni turnir sindikalnih podružnica. Na ovom turniru učestvovalo je 12 ekipa, a prvo mesto je osvojila ekipa sreskog odbora u sastavu: Đokić, Veljković, Jevtić,
Gajić i Nikolić. Godine 1950. održava se skupština na kojoj se za predsednika bira Sava Gajić, a za sekretara Đorđe Đokić.
Za posebne rezultate u ovom periodu, Šahovski savez Srbije posebnom poveljom nagrađuje šahovsku sekciju „Napretka“ i njenog sekretara Đokića. U ovoj godini, sekcija je odigrala 14 ekipnih mečeva i postigla izvanredan rezultat 93:36. Prva simultana utakmica odigrana je na dan izbora, 25. marta
1950. godine, sa 25 odabranih Kruševljana. Majstor Matanović je dobio 15 mečeva, 4 izgubio i 6 igrao nerešeno. Partije su dobili Veljković, Cenc,
Pejović i Todorović. Meč se igrao u Domu JNA u prisustvu 350 posmatrača.
Šah kluba u Kruševcu
Posle Matanovića, u Kruševcu su gostovali Bora Kostić, a kasnije Mihajlo
Marković. U ovom periodu, od mlađih se izdvaja Ljubiša Erić, a ništa manje ne izostaju Tasić, Simonović, Pejović i Todorović. Godine 1952. sekcija
„Napredak“ prerasta u klub. Na skupštini se za predsednika bira Đokić, a za članove: Nikolić, Banović, Veljković, Cenc, Ignjatović i Pavlović. Prva posleratna žena na polju šaha bila je Branka Pantić. Pantićeva učestvuje na prvenstvu Srbije za omladinke 1952. godine.
Najzaslužniji šahisti i šahovski radnici u periodu od 1944 -1955. bili su:
Čabrić, Tomić, Ristić, Banović, Milosavljević, Milošević, Nenad i
Milutin Savić, Dušan Milosavljević i Žikica Ignjatović. Entuzijasti i nosioci rada kluba u ovom periodu bili su Petar Đorđević i Đorđe Đokić. U periodu 1960-1970. godine, klub se takmičio i učestvovao na raznim turnirima i u ligi uže Srbije. Najkvalitetniji šahisti u ovom periodu bili su: Rajković, Grdenić, Jovanović, Dimitrijević i Gvozdenović, a od žena
Petrović Božica. U ovom periodu Šah klub „Kruševac“ dobija novu salu i širi svoju aktivnost, organizuje masovne turnire školske omladine iz kojih izrastaju mladi talenti kao što su: Vojvodić, Kamatović, Garčević, Mitić,
Đokić, Cvetanovski i Erić Dušan, a od devojaka: Nasković, Milošević,
Ivnjanin, Lačnjavac i Bobita Vesna.
Školsko takmičenje u šahu, OŠ „Vuk Karadžić“ 1960. godina
Simultanka iz Doma sindikata u Kruševcu, sa Aleksandrom Matanovićem, članom Olimpijske reprezentacije SFRJ
U ovom periodu održane su dve vrlo uspešne simultanke sa Nonom
Gaprindašvili i Matanovićem. U razvoju šahovskog sporta u ovom periodu naročito su se isticali Nenad Milošević, Stojan Tomić i Tomislav Erić. U periodu od 1970. pa do danas osnivaju se i postoje šahovski klubovi: „14.
oktobar“, „Napredak“, „Veteran“, „Damingabit“, „Obilićevo“, „Trajal“,
„Mita“, „Trgovački“, „Kruševac“. Najuspešniji periodi su 1983-1987.
godine, kada šahisti „14. oktobra“ igraju u kvalitetnoj ligi Srbije.
Šah meč između „ 14. oktobra“ i „ Župe“ iz Aleksandrovca, 1978. god.
Šahovska simultanka u Kruševcu između Kruševljana i prvaka sveta None
Gaprindašvili
Šah klub „14. oktobar“
U periodu od 1983. pa do 1985. šah klub „14. oktobar“ bio je trostruki prvak radničke olimpijade SFRJ.
Sa šahovskog meča u Kruševcu, osamdesetih godina
2003. godine šahisti „Napretka“ ulaze u kvalitetnu ligu Srbije i iste godine ispadaju. 2005. godine u kvalitetnu ligu Srbije ulazi šah klub
„Veteran“ koji ligu igra do 2007. godine .
Fuzijom Šah kluba „Veteran“ i Šah kluba „Napredak“ nastaje Šah klub
„Kruševac“ koji se takmiči u ligi centralne Srbije, grupi zapad. Osnovan je
2007. godine. 2013. godine šahista šah kluba „Kruševac“ Zajić Milan osvaja drugo mesto na svetskom prvenstvu za juniore kao najveći potencijal kruševačkog i srpskog šaha.
Danas Šah klub „Kruševac“ osim sekcije veterana formirao je i rad sa najmlađim selekcijama kluba i u periodu 2019/2020. mladi članovi kluba osvajaju zapaženu ulogu na regionalnom i državnom prvenstvu u šahu. Šah klub „Kruševac“ tradicionalno organizuje „Vidovdanski šahovski turnir“ koji okuplja najbolje šahiste iz Srbije i regiona.
Kruševački šah je iznedrio šahovskog velemajstora Dušana Rajkovića.
Dušan Rajković je najuspešniji šahista grada Kruševca. Petostruki je prvak
Balkana.
Rođen je 1942. godine u Kruševcu. Kao student arhitekture učestvovao je sa reprezentacijom Srbije na tri svetska studentska prvenstva i na prvom od njih zauzeo treće mesto. Nosilac je i srebrne medalje sa Evropskog prvenstva
1983. godine, bivši savezni trener, osnivač šahovske škole u Kruševcu i nekadašnji predsednik Šahovskog saveza Srbije.
Nasleđe koje je ostavio kroz rad u školi šaha koju je vodio u periodu od 1994.
do 2001. godine, ogleda se kroz njegove učenike Miloša Lapčevića i Mariju
Urošević.
Pod njegovim vođstvom ženska šahovska reprezentacija Jugoslavije 1988.
godine na šahovskoj Olimpijadi u Solunu u sastavu: Alisa Marić, Mirjana
Marić, Nataša Bojković i Suzana Maksimović, osvojila treće mesto.
Dobitnik je Oktobarske nagrade Smederevske Palanke u kojoj živi. Dušan je bio trener gotovo svim šahistima koji su izrasli u velemajstore u poslednjih
40 godina.
Jedan je od najboljih šahovskih pedagoga na Balkanu.
Velemajstor Dušan Rajković, najuspešniji šahista grada Kruševca
Zajić Milan, kruševački velemajstor šaha, uslove za velemajstorsku titulu je ostvario kao jedan od najmlađih šahista u istoriji srpskog šaha. Milan je nastupao za seniorsku reprezentaciju Srbije 2018. godine na šahovskoj olimpijadi u Batumiju i seniorsku reprezentaciju Srbije 2019. godine na ekipnom Evropskom prvenstvu, takođe u Batumiju, Gruzija.
Velemajstor Milan Zajić, jedan od najperspektivnijih srpskih šahista
Kruševac je pored navedenih šahista iznedrio i šahistkinju Mariju
Urošević, učenicu velemajstora Dušana Rajkovića, bivšu kadetsku prvakinju
Srbije i Crne Gore i kadetskog reprezentativca. Marija Urošević je FIDE majstor, licencirani FIDE instruktor šaha, vodi šahovsku školu u
Kruševcu više od 10 godina, prvo u okviru šahovskog kluba „Kruševac“ potom „Čarapani“. U tom periodu, tačnije 2012-2015. godine držala je šah izborni predmet u OŠ „Jovan Popović“ i OŠ „Nada Popović“.
Fidemajstor Marija Urošević
Marija Urošević organizator je brojnih šahovskih simultanki za decu u
Kruševcu kao i školskih, opštinskih i regionalnih kadetskih takmičenja u šahu u Kruševcu, održala je više stotina javnih časova šaha u gotovo svim osnovnim školama u Kruševcu. Dobitnica Svetosavske Nagrade grada
Kruševca za dostignuća u prosveti i obrazovanju, nagrada je obuhvatila angažman u popularizaciji šaha u Kruševcu i rezultatima koji su ostvarili njeni učenici.
Marija tokom boravka u Grčkoj je dve godine za redom 2105 i 2016 bila ženski šampion Grčke u rešavanju šahovskih problema i član Grčke reprezentacije u problemskom šahu 2016. godine. Marija je jedan od pisaca za šahovski list
„Iz šahovskog ugla“, Šahovskog saveza Centralne Srbije. Marija je profesor ekonomskih predmeta u Gimnaziji Kruševac i Medicinskoj školi, master ekonomije i doktorand ekonomskog fakulteta Univerziteta u Nišu.
Šahovski klub Čarapani osnovan je 2018 godine od strane bivših članova šahovskog kluba Kruševac. Predsednik kluba je Mihajlović Milenko od osnivanja do danas. Klub je učestvovao u regionalnoj ligi Rasinskog okruga
2018, osvajanjem prvog mesta plasirao se u viši rang, Liga Centralne Srbije zona Zapad. 2019 u ovoj ligi klub zauzima peto mesto. U okviru kluba funkcioniše škola šaha pod vođstvom jedinog FIDE licenciranog trenera u Rasinskom okrugu FIDE majstora Marije Urošević. Kadeti škole učestvovali su na kadetskim prvenstvima centralne Srbije 2019 i 2020 godine, Julija Petrović je prvakinja Centralne Srbije 2020 u svojoj starosnoj kategoriji, dok je 2019 godine na republičkom prvenstvu u svojoj kategoriji osvojila peto mesto.
Članovi Šahovskog kluba „Čarapani“ sa instruktorkom šaha Marijom
Urošević, nastup na 23. kadetskom festivalu centralne Srbije 2020. Godine